
Bugüne kadar sayısını hatırlamadığım kadar web sitesi projesinde yer aldım. Bu projelerin bir kısmı sıfırdan başladı; ama önemli bir kısmı, başka biri tarafından yapılmış ve bir şekilde "kilitli kalmış" sitelerin kurtarılmasıyla başladı. Alan adı eski ajansın üzerine kayıtlı olan, yönetim paneline kimsenin erişemediği, mobilde açılmayan ya da Google'da hiç görünmeyen siteler…
Bu deneyimlerden çıkardığım ders şu: Web sitesi yaptırırken yapılan hataların çoğu, proje başlamadan önce doğru sorular sorulmadığı için yapılıyor. Bu yazıda, teklif almadan önce soracağınız 15 soruyu ve bu sorulara hangi cevapları almanız gerektiğini paylaşıyorum.
Sahiplik ve haklar
1. Alan adı kimin adına kayıtlı olacak?
Doğru cevap: Şirketiniz adına ve sizin erişebildiğiniz bir hesapta.
Alan adı sizin dijital tapunuzdur. Ajansın ya da yazılımcının kişisel hesabına kayıtlı bir alan adı, ilişkiniz bozulduğunda en büyük kozunuz olmaktan çıkıp en büyük sorununuza dönüşebilir.
2. Hosting hesabına erişimim olacak mı?
Doğru cevap: Evet; ya hesap doğrudan sizin adınıza açılır ya da en azından yönetim bilgileri yazılı olarak size teslim edilir.
3. Sitenin kaynak kodu ve tasarım dosyaları kime ait olacak?
Doğru cevap: Proje bedeli ödendiğinde size ait olacak ve talep ettiğinizde teslim edilecek.
Bazı firmalar siteyi kendi kapalı altyapılarında kiralama modeliyle sunar. Bu model kendi içinde mantıklı olabilir, ancak bunu baştan bilmeniz ve sözleşmede açıkça görmeniz gerekir.
4. İçerikler ve görseller kimin?
Sitede kullanılan fotoğrafların lisanslı olduğundan emin olun. İnternetten rastgele alınmış görseller, telif hakkı sorunlarına yol açabilir.
Teknik altyapı
5. Sitede yönetim paneli olacak mı ve ne kadarını kendim yönetebileceğim?
Doğru cevap: Metinleri, görselleri, blog yazılarını ve temel ayarları teknik bilgi gerektirmeden kendiniz güncelleyebilmelisiniz.
Her küçük metin değişikliği için ücret ödemek ya da günlerce beklemek zorunda kalmamalısınız.
6. Site mobil cihazlarda nasıl görünecek?
Doğru cevap: Tüm ekran boyutlarına uyumlu (responsive) olacak ve mobil cihazlarda ayrıca test edilecek.
Ziyaretçilerin büyük çoğunluğu mobil cihazlardan geliyor ve Google siteleri mobil öncelikli olarak değerlendiriyor. Sadece masaüstünde güzel görünen bir site, bugün yarım bir sitedir.
7. Site ne kadar hızlı açılacak?
Doğru cevap: Google PageSpeed Insights'ta mobil ve masaüstü için iyi değerler hedeflenecek, görseller optimize edilecek, önbellek kullanılacak.
Hızın neden bu kadar önemli olduğunu web sitesi hızlandırma rehberinde detaylı olarak anlattım.
8. Hangi altyapı veya yazılım kullanılacak?
Hazır içerik yönetim sistemi mi, özel yazılım mı? Her ikisinin de avantajları var; önemli olan neden o altyapının seçildiğini anlamanız ve gelecekte başka bir geliştiricinin de bu siteyle çalışabilecek olmasıdır.
SEO ve görünürlük
9. SEO altyapısı neleri kapsıyor?
Doğru cevap en azından şunları içermeli:
- Her sayfa için düzenlenebilir başlık ve meta açıklama
- Temiz ve okunabilir URL yapısı
- Otomatik XML site haritası ve robots.txt
- Yapılandırılmış veri (Schema.org) işaretlemeleri
- Görseller için alt metin desteği
- Hızlı ve mobil uyumlu yapı
- Google Search Console ve Analytics kurulumu
Detaylar için SEO başlangıç rehberine göz atabilirsiniz.
10. Eski sitemden yeni siteye geçişte Google sıralamalarım korunacak mı?
Doğru cevap: Eski sitedeki önemli sayfaların adresleri listelenecek ve yeni adreslere 301 yönlendirmesiyle bağlanacak.
Bu adım atlanırsa, yıllarca biriken sıralamalarınızı bir gecede kaybedebilirsiniz. Sitenin yayına alınmasından sonra 404 hatalarının takip edilmesi de bu sürecin parçasıdır.
11. Site yapay zekâ aramalarına hazır mı?
Yeni bir site yaptırıyorsanız, ChatGPT ve Perplexity gibi yapay zekâ motorlarının sitenizi anlayabileceği bir yapı talep edin: Doğru yapılandırılmış veri, yapay zekâ botlarına açık bir robots.txt ve net içerik yapısı. Bu konuyu GEO rehberinde anlattım.
Güvenlik, bakım ve destek
12. SSL sertifikası ve güvenlik önlemleri nasıl sağlanacak?
Doğru cevap: Site HTTPS ile çalışacak, form alanları spam ve saldırılara karşı korunacak, yönetim paneli güçlü şifre ve mümkünse iki aşamalı doğrulama ile korunacak, yazılım güncellemeleri düzenli yapılacak.
13. Yedekleme nasıl yapılacak?
Doğru cevap: Site dosyaları ve veritabanı düzenli olarak, sunucudan bağımsız bir yere yedeklenecek; bir sorun olduğunda nasıl geri yükleneceği belli olacak.
14. Yayından sonra destek ve bakım koşulları neler?
Şunları netleştirin:
- Ücretsiz destek süresi ne kadar?
- Hangi işler bakım kapsamında, hangileri ek ücrete tabi?
- Bir arıza olduğunda ne kadar sürede dönüş yapılıyor?
- Güncellemeler kim tarafından ve ne sıklıkla yapılıyor?
15. Toplam maliyet nedir?
Teklifteki rakam genellikle sadece başlangıç maliyetidir. Şunları da sorun:
| Kalem | Tek seferlik / Yıllık |
|---|---|
| Tasarım ve geliştirme | Tek seferlik |
| Alan adı | Yıllık |
| Hosting | Yıllık / aylık |
| Bakım ve güncelleme | Aylık / yıllık |
| İçerik üretimi | Proje bazlı |
| Ek modüller ve entegrasyonlar | Proje bazlı |
Bir web sitesi projesinde dikkat edilmesi gereken kırmızı bayraklar
- Alan adını kendi hesabına almakta ısrar eden firmalar
- Örnek çalışmaları gösteremeyen veya referansları doğrulanamayan teklifler
- "Bir haftada Google'da birinci sıradasınız" gibi garanti vaatleri
- Sözleşme yapmaktan kaçınan ya da kapsamı belirsiz bırakan teklifler
- Piyasanın çok altında, gerçekçi olmayan fiyatlar
- Yönetim paneli vermeyen, her değişikliği kendisinin yapmasını şart koşan yapılar
İyi bir proje süreci nasıl işler?
- Keşif: Hedefleriniz, hedef kitleniz ve rakipleriniz konuşulur.
- Kapsam ve sözleşme: Sayfalar, özellikler, teslim tarihleri ve sahiplik koşulları yazılı hale getirilir.
- İçerik planı: Hangi sayfada ne anlatılacağı belirlenir.
- Tasarım: Önce taslak, sonra detaylı tasarım onaya sunulur.
- Geliştirme: Site test ortamında kodlanır.
- Test: Farklı cihaz ve tarayıcılarda, hız ve güvenlik açısından test edilir.
- Yayın: Yönlendirmeler yapılır, Search Console ve Analytics kurulur.
- Eğitim ve teslim: Yönetim paneli kullanımı anlatılır, tüm erişim bilgileri teslim edilir.
- Takip: İlk haftalarda hatalar, performans ve sıralamalar izlenir.
Hazırlık: Teklif istemeden önce kendinize sorun
Doğru teklifi alabilmek için önce kendi ihtiyacınızı netleştirmeniz gerekir. Sitenin temel amacı ne: Telefon ve form ile müşteri kazanmak mı, ürün satmak mı, kurumsal güven oluşturmak mı? Hedef kitleniz kim ve sizi nasıl arıyor? Beğendiğiniz ve beğenmediğiniz rakip siteler hangileri? Metinleri ve fotoğrafları kim hazırlayacak? Bu soruların cevaplarını bir sayfalık kısa bir brief olarak yazmak, aldığınız teklifleri karşılaştırılabilir kılar ve projenin süresini ciddi şekilde kısaltır.
Teklifleri nasıl karşılaştırmalısınız?
Farklı firmalardan aldığınız teklifler genellikle birbirinden çok farklı rakamlar içerir. Bunun sebebi çoğu zaman kapsamın farklı olmasıdır. Sağlıklı bir karşılaştırma için teklifleri aynı tabloya yerleştirin ve şu satırları doldurun: Sayfa sayısı, özel tasarım veya hazır tema, yönetim paneli, blog, çoklu dil, form ve entegrasyonlar, SEO altyapısı, hız hedefi, eğitim, ücretsiz destek süresi, yıllık bakım ücreti ve alan adı ile hosting'in kimin adına olacağı.
Bu tabloyu doldurduğunuzda, en ucuz görünen teklifin aslında en az kapsamlı teklif olduğunu ya da en pahalı görünen teklifin uzun vadede daha ekonomik olduğunu fark edebilirsiniz. Fiyatı belirleyici kriter yapmak yerine, işletmenizin hedeflerine en iyi hizmet edecek teklifi seçin.
Yayından sonra sitenizi canlı tutmak
Bir web sitesi yayına alındığı gün bitmez, aslında o gün başlar. Düzenli olarak yeni içerik eklenmeyen, güncellenmeyen ve ölçülmeyen siteler zamanla hem Google'da hem de müşterilerin gözünde değer kaybeder. Ayda en az bir veya iki blog yazısı, mevsimsel kampanya sayfaları, güncel referanslar ve müşteri yorumları sitenizin canlı ve güvenilir görünmesini sağlar. Search Console'u ayda bir kontrol etmek, kırık bağlantıları ve yeni fırsatları erkenden görmenize yardımcı olur.
Sözleşmede mutlaka yer alması gereken maddeler
Sözlü anlaşmalar, proje sırasında ve sonrasında en çok anlaşmazlık çıkaran konudur. Sözleşmenizde en azından şu maddeler yer almalıdır: Projenin kapsamı ve sayfa listesi, teslim tarihleri ve gecikme durumunda yapılacaklar, ödeme planı, revizyon hakkı sayısı, alan adı ve hosting sahipliği, kaynak kod ve tasarım dosyalarının teslimi, gizlilik, destek ve bakım koşulları ile sözleşmenin sona ermesi durumunda tüm erişim bilgilerinin teslim edileceğine dair taahhüt.
Sonuç
Web sitesi, işletmenizin 7/24 açık olan dijital ofisidir. Doğru sorularla başlayan bir proje, yıllarca size müşteri getiren bir varlığa dönüşür. Yanlış başlayan bir proje ise hem zaman hem para hem de itibar kaybına yol açar.
Bu yazıdaki soruları bir kontrol listesi olarak kullanabilirsiniz. Web siteniz için bir değerlendirme ya da teklif almak isterseniz benimle iletişime geçebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Kurumsal bir web sitesi ne kadar sürede hazırlanır?
Kapsamına göre değişir. İçerikleri hazır, 5-10 sayfalık bir kurumsal site genellikle 2-6 hafta içinde tamamlanabilir. Özel yazılım, e-ticaret veya entegrasyon gerektiren projeler daha uzun sürer.
Hazır tema mı, özel tasarım mı?
Hazır temalar daha hızlı ve ekonomiktir, ancak genellikle gereksiz kodlarla gelir ve benzer görünür. Özel tasarım markanıza özgü, daha hızlı ve ihtiyaçlarınıza tam uyan bir site sunar ancak bütçesi daha yüksektir.
Web sitesi yapıldıktan sonra ne gibi masraflar olur?
Alan adı yenileme, hosting, SSL (çoğu zaman ücretsiz), bakım ve güncelleme, içerik üretimi ve dijital pazarlama giderleri düzenli masraflardır. Teklif alırken bu kalemleri de sormak gerekir.
✦ Yapay zekâya sor
Bu yazıyı favori asistanınla özetle veya soru sor.
Bu yazıdan alıntı yap
Doğan Ergezer. (2026, 4 Kasım 2026). Web Sitesi Yaptırırken Sormanız Gereken 15 Kritik Soru (Pişman Olmamak İçin). Doğan Ergezer. https://ergezer.com/blog/web-sitesi-yaptirirken-sorulmasi-gereken-sorular